ҚАЗАҚ-ТҮРІК ТІЛДЕРІНДЕГІ ЭТНОГРАФИЯЛЫҚ ФРАЗЕОЛОГИЗМДЕРДІҢ ТАҚЫРЫПТЫҚ ЖІКТЕЛІМІ

Abstract

Осы уақытқа дейін қазақ жəне түрік лингвистикасында фразеологизмдер ауқымды зерттеу объектісіне айналды. Бірақ барлығы дерлік зерттелді деуге болмас. Оның қатарында зерттеу нысаны ретінде алынып отырған этнолингвистикалық фразеологизмдердің тақырыптық топтары салыстырыла қарастырылмаған еді. Ұсынылған мақалада сөз болған лексикалық қабаттың қолданыс ерекшелігі жан-жақты сараланды. Сол себепті аталмыш тілдердегі этнографияға қатысты тұрақты тіркестердің мағыналас топтарға жіктелуі оның ішкі мағыналық ерекшеліктерін айқындаудың ұтымды əдісі ретінде саналды. Мақала этнографиялық фразеологизмдердің жоғарыда аталған тақырыптық түрлерінің жеке-жеке қолданыс ерекшелігін көрсету арқылы қазіргі əдеби тілден алатын орнын анықтау мақсатында жазылды. Ол үшін мағыналық жіктерге бөліп, концепцияларды анықтау əдісі қолданылды. Яғни, олардың тарихи кезеңдерде өз дəрежесін жоғалтпай, қазіргі əдеби тілімізге дейін жетуі екі тілдегі тұрақты тіркестердің бір-бірінен алшақ кетпегендігімен дəлелденді.