Серия Филология: Недавние поступления
Отображаемые элементы 121-140 из 210
-
Мәтін теориясының кейбір мәселелері
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Мәтіннің мәні, даму тарихы уақыт өткен сайын толығып отырады. Оған дәлел - мәтіннің көп қырлы сипаты. Мәтіннің негізгі қасиеті – оның қарым-қатынас функциясында. Бұл сипат көркем мәтіннің болмысын толық ашады. Мәтін – тек қарым-қатынас жасаудың әдепкі формасы ғана емес, мұнда сөздің барлық қырлары – тікелей, жасырын, көркем, ишара, ықпалдас, символдау, монолог, диалог тәсілдері ...2023-08-16 -
Жыршы-жыраулар мектептерінің зерттелуі
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Мақалада жыршылық өнердің көне заманнан бергі шығу тарихынан бастап, аталған тақырыпты түрлі кезеңдерде зерттеген ғалымдардың еңбегі назарға алынды. Сондай-ақ жыршылық өнердің руханият әлеміндегі тәрбиелік, тарихи маңызы қарастырылып, күні бүгінге дейін жалғасып келе жатқан қазақ даласындағы жыршылық мектептердің ерекшеліктері жазылды. Аталған тақырып негізінде көптеген теориялық ...2023-08-16 -
Преемственность традиций в лингвофилософии: от аль-Фараби к В. фон Гумбольдту
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)«Философия языка» и «логистическая теория языка» возникли и получили свое развитие в языкознании в XIX-XX вв. У истоков этих направлений стояли такие видные европейские и русские ученые, как И. Гердер, А. Шлегель, В. Гумбольдт, А. Шлейхер, Г. Штейнталь, А.А. Потебня, В. Вундт, А. Уайтхед, Б. Рассел, Р. Карнап, Л. Витгенштейн и мн.др. Изыскания данных проблем носили междисциплинарный ...2023-08-16 -
«Ер Төстік» ертегісінің лингвосемиотикалық аспектісі
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Фольклорлық ертегілерді талдай келе, халық қиял-ғажайып ертегілері жалпы құрылымдық модельді пайдалана отырып құрылатындығына сенімді бола аламыз. Осындай құрылымдық ұқсастық моделін ресейлік лингвист В.П.Пропп құрды. Халық ертегілерін зерттеудегі бұл революция құрылымдық-семиотикалық лингвистика аясында жаңа зерттеулерге жол ашқан В.Я.Пропптың «Ертегілер морфологиясы» кітабын ...2023-08-16 -
Лингоэкология және медиакеңістік
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Бұл мақалада қазақтілді медиакеңісті лингвоэкологияның зерттеу нысаны ретінде қарастырудың маңызы өзектеледі. Лингвоэкология – тілді, тілдік сананы сақтау және дамыту мәселелерімен айналысатын тіл білімінің пәнаралық жаңа бағыты. Қазақ тіл біліміндегі лингвоэкология әлемдік лингвоэкологияның маңызды тұжырымдарын зерттеулеріне арқау ете отырып, өзінің дербес пәндік тұғырын ...2023-08-16 -
Жетес би тағылымы
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Бұл мақалада Сыр өңірі билерінің бірі, өз заманында от ауызды орақ тілді шешендігімен көзге түскен Жетес би турасында кеңірек тоқталдық. Бидің ғұмырнамасымен танысып, өзі өмір сүрген кезеңдегі ойып алар орны туралы сөз қозғадық. Сонымен бірге Жетес бидің өз аузынан шыққан ұтқыр сөздері мен кейінгі буынға қалдырған кемел істері, көрегендік қасиетіне шолу жасадық. Сондай-ақ, ...2023-08-16 -
Оценка как речевой акт коммуникации
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)В статье представлена категория оценки, которая является важной и актуальной темой научных исследований ученых-лингвистов. Оценка представляет собой сложное действие, производимое сознанием субъекта при восприятии и обработке информации о внешнем мире. Оценка – важнейший компонент когнитивных процессов, во многих случаях именно оценочная квалификация завершает познание новой ...2023-08-16 -
Дантовский архетип и апостасия в «Старосветских помещиках» Н. Гоголя
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Статья посвящена изучению апостасии в аспекте дантовского архетипа в повести Н. Гоголя «Старосветские помещики». Исследование осуществлено в направлениях иронического и серьезного дискурсов дантовского архетипа, мировоззренческой основы «топоса земного рая». Идейно-образный, стилистический и фонологический уровни изучения позволили выявить и описать основные структурные уровни ...2023-08-16 -
«Исповедальная проза» Асанали Ашимова: жанровое многообразие
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Актерская проза – малоисследованная часть литературного процесса, истоки которой в Казахстане связаны с именами К.Куанышбаева, К.Байсеитовой, Б.Римовой. Актерская проза – это исповедально-автобиографическая проза, в которой нашли отражение как значимые события культуры страны, так и факты отдельных творческих судеб. Образец актерской прозы являет собой многожанровая проза ...2023-08-16 -
Понятие «нарратив» в парадигме гуманитарного знания
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Исследование посвящено изучению вопроса использования лексемы «нарратив» в системе гуманитарного знания. В фокусе поставленной проблемы находятся семантико-функциональные особенности и возможности «нарратива», а также тех понятий, в составе которых есть образованные от «нарратива» слова и сочетания. Основу разнообразного эмпирического материала составляют научные труды философов, ...2023-08-16 -
Түбі бір түркі терминдері
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Мақалада терминологиялық қордың өзгеріске бейім тілдік құбылыс екендігі қарастырылған. Ғылымның дамуы жаңа терминдер тасқынын күшейтеді. Жаңа терминге балама табылмаған жағдайда тілде термин алмасу жүзеге асады. Ол – объективті заңдылық. Термин алмасуды болдырмау мүмкін емес, тек ол орынды жүзеге асуы керек. Термин алмасу тілде бар заңды құбылыс. Ұғымдардың термин ретінде ...2023-08-16 -
Профессиональная языковая компетентность: факты и направление
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Молодой специалист, окончивший обучение в Казахстане, должен обладать определенными языковыми навыками согласно профессиональным требованиям в своей сфере. Для молодых людей, получивших образование на казахском языке, такие языковые компетенции не являются сложностью, но молодой специалист, получивший образование на русском языке, не может сразу внести свой вклад в ...2023-08-16 -
Қазіргі қазақ әңгімесіндегі антропоморфизм көрінісі (Асқар Алтайдың «Кентавр» әңгімесі бойынша)
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Ежелгі дүниетаным мен ілкі санадан бастау алатын антропоморфизмдер – өнердегі көркемдік әдіс. Алайда антропоморфизмдер бүгінде формасын өзгертіп, символдық, тұспалдық мәнге ие болуы нәтижесінде көбіне шығармадағы айтылар ойды жеткізуге ықпал етіп, көркемдік-эстетикалық қызмет атқарады Мақалада қазіргі қазақ әңгімесіндегі антропоморфизмнің қаламгер мұратын, ұстанымын танытудағы ...2023-08-16 -
Лингвистические бинарные оппозиции как способ концептуализации языковой картины мира
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Обосновывается необходимость рассмотрения новых средств и единиц номинации в аспекте прагматической и когнитивно-дискурсивной парадигмы. Продемонстрирован основной инструмент описания эвфемизмов и дисфемизмов (Э и Д) как способов концептуализации языковой картины мира. Семантический объем представленных речевых актов (далее – РА) позволяет описать содержательный потенциал ...2023-08-16 -
Академическое эссе и его роль в формировании письменной компетенции студентов
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Статья посвящается рассмотрению вопроса об определении роли и места академического (учебного) эссе с точки зрения формирования навыков письменной академической компетенции студентов университета. Концепт «академический» и производные «академическая компетенция», «академическое письмо», «академическая грамотность» традиционно связывается с изучением иностранных языков, однако ...2023-08-16 -
Тәуелсіздік толғаулары: негізі мен қазіргі үрдісі
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Тәуелсіздік жайлы жазылған туындылар – ұлы пафосқа толы шығармалар. Олардың астарында әрдайым еркіндікке қол жеткізу, мәңгілік ел көрінісін арман ету мұраты жатыр. Сондықтан да, тәуелсіздікті жырлау үлкен жауапкершілік пен сенімділікті талап етеді. Мақалада қазіргі таңда өзекті болып саналатын тәуелсіздік тақырыбындағы шығармалар кеңінен қарастырылады. Мақала тақырыбы бойынша ...2023-08-16 -
Қазақ және түрік тілдеріндегі тыныс алу жүйесіне қатысты тұрақты тіркестердің ерекшеліктері
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)«Мәңгілік елдің» мәңгілік тілі ретінде қарастырылып келе жатқан тіліміздің ерекше байлығын көрсететін тұрақты тіркестер осы уақытқа дейін қазақ тіл білімінде түрлі аспектіде зерттеу нысанына алынып келеді. Бірақ барлығы дерлік зерттелді деуге болмас. Бұл, әсіресе анатомиялық атауларға байланысты, оның ішінде тыныс алу жүйесіне қатысты атаулар ұйытқы болған тұрақты тіркестер ...2023-08-16 -
Эпистолярлық мұра: хаттар мен хаттасулар (Сәбит Мұқанов жазбалары негізінде)
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Мақалада Сәбит Мұқановтың мол шығармашылық мұрасына арқау болған, оқырмандармен, ғылыми ортамен жазысқан хаттары мен түрлі жазба-деректері талданып, эпистолярлық жанр аумағына қарастыруға болатын деректер қамтылған. Жазушының алуан жанрды жан-жақты қамтитындығын, тақырыптық һәм көркемдік-эстетикалық құндылықтарды арттырғандығын, әдеби реалистік мән мен стильдік ерекшеліктерді ...2023-08-16 -
Сұлтанбек Қожанұлының қаламгерлік қызметі мен шығармашылығы
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Мақала алаш ағартушылығына, мәдени өміріне үлес қосқан белгілі қайраткер Сұлтанбек Қожанұлының қайраткерлік және қаламгерлік қызметіне арналған. Қайраткердің еңбегі ХХ ғасырдағы қазақ ағартушылығы мен мәдениетінің дамуына тың серпін берді. Сондықтан С.Қожанұлының шығармашылық жолын зерделеудің маңызы зор. ХХ ғасырдағы рухани саладағы жетістіктерді танып-білу заманауи ғылымның ...2023-08-16 -
Словообразовательный потенциал неузуальной лексики в современном русском языке
(ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2019)Словообразование как раздел языка никогда не утрачивает своей актуальности, поскольку язык – это сложная, динамическая система, находящаяся в постоянном движении. Динамика языковых конструктов порождает формирование и закрепление в языке новых словоформ и сочетаний с помощью разных способов и видов словообразования. В русском языке основными способами словообразования остаются ...2023-08-16
