Ақын Сәбит Дөнентайұлының мысал өлеңдері

Abstract

ХХ ғасыр басындағы ұлт әдебиетінің айтулы өкілі Сәбит Дөнентайұлының шығармашылығы мен әдеби мұрасы әлі де болса жан-жақты зерттеуді қажет етеді. Соның ішінде ояну дәуірінің рухында отаршылдық саясатты айыптаған саяси-әлеуметтік лирикасы, патшалық қысымдағы елдік тақырыптарды батыл көтерген мақалалары қазіргі әдебиеттануда жаңаша танымда саралануы қажет. Ақынның мысал өлеңдері де тереңірек талдауды қажет ететін маңызды тақырып. Мақалада С.Дөнентайұлының қазақ сөз өнеріндегі мысал жанрын дамытудағы көркемдік ізденістері сараланады. Мысал өлеңдерінің тақырыптық-идеялық өзегі екшеледі. Заман қайшылығына, дәуір шындығына мысал жанрында үңілуінің ақындық ерекшеліктеріне баға беріледі. Сатиралық жанрдағы өлеңдерінің адам бойындағы жағымсыз мінездерін сын тезіне салып, заман ақиқатын суреттеудегі қалам қарымы талданады. Мысал өлеңдеріндегі жемқорлар мен шен-шекпенге құл болған жетесіздерді шенеп, уытты мысқылға алынуының өмірлік тағылымы бүгіндері де өзектілігін жойғаны жоқ.