3 СЕКЦИЯ. АҚПАРАТТЫҚ ТЕХНОЛОГИЯЛАР ЖӘНЕ ЕСЕПТЕУ ИНТЕЛЛЕКТІСІ http://repository.enu.kz/handle/enu/24016 2026-04-04T06:11:32Z 2026-04-04T06:11:32Z АВТОМАТИЗИРОВАННОЕ РАСПОЗНАВАНИЕ НОМЕРОВ ЖЕЛЕЗНОДОРОЖНЫХ ВАГОНОВ: СОВРЕМЕННЫЕ МЕТОДЫ И ПЕРСПЕКТИВЫ Шаймуратов, А.Ж. http://repository.enu.kz/handle/enu/24064 2025-06-13T20:43:19Z 2025-04-16T00:00:00Z АВТОМАТИЗИРОВАННОЕ РАСПОЗНАВАНИЕ НОМЕРОВ ЖЕЛЕЗНОДОРОЖНЫХ ВАГОНОВ: СОВРЕМЕННЫЕ МЕТОДЫ И ПЕРСПЕКТИВЫ Шаймуратов, А.Ж. Современные системы учета железнодорожного подвижного состава оптимизируют логистику и повышают безопасность перевозок. Традиционные методы с ручным вводом данных уступают автоматизированным решениям по точности и скорости, что ведет к ошибкам и потерям. В статье рассматриваются технологии распознавания номеров вагонов, включая компьютерное зрение, глубокое обучение, гибридные методы и интеграцию с IoT. Приведен сравнительный анализ их эффективности, с акцентом на нейросетевые модели, такие как YOLO и Efficient Net, которые показывают высокую точность в реальных условиях. 2025-04-16T00:00:00Z СТЕРЕОМЕТРИЯ ТАҚЫРЫПТАРЫН GEOGEBRA БАҒДАРЛАМАСЫ АРҚЫЛЫ ОҚЫТУДЫҢ ӘДІСТЕМЕЛІК НЕГІЗДЕРІ Хусенбай, Алина http://repository.enu.kz/handle/enu/24063 2025-06-14T03:58:32Z 2025-04-16T00:00:00Z СТЕРЕОМЕТРИЯ ТАҚЫРЫПТАРЫН GEOGEBRA БАҒДАРЛАМАСЫ АРҚЫЛЫ ОҚЫТУДЫҢ ӘДІСТЕМЕЛІК НЕГІЗДЕРІ Хусенбай, Алина Мақалада стереометрия пәнін оқытуда GeoGebra бағдарламасын қолданудың әдістемелік негіздері қарастырылады. Цифрлық технологияларды кеңістіктік геометриямен ықпалдастыра отырып, оқушылардың кеңістіктік ойлау, визуализация және логикалық пайымдау дағдыларын дамыту жолдары ұсынылады. Мақалада сабақ құрылымдары, практикалық тапсырмалар үлгілері мен оқыту тиімділігіне қатысты тәжірибелік деректер берілген. 2025-04-16T00:00:00Z LABEL STUDIO-НЫ ПАЙДАЛАНА ОТЫРЫП, СЕБЕП-САЛДАРЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМДАРДЫ ҚАЗАҚ ТІЛІНДЕ АННОТАЦИЯЛАУДЫ АВТОМАТТАНДЫРУ Таберхан, Р. Самбетбаева, М.А. http://repository.enu.kz/handle/enu/24062 2025-06-13T23:45:29Z 2025-04-16T00:00:00Z LABEL STUDIO-НЫ ПАЙДАЛАНА ОТЫРЫП, СЕБЕП-САЛДАРЛЫҚ ҚҰРЫЛЫМДАРДЫ ҚАЗАҚ ТІЛІНДЕ АННОТАЦИЯЛАУДЫ АВТОМАТТАНДЫРУ Таберхан, Р.; Самбетбаева, М.А. Бұл мақалада қазақ тіліндегі мәтіндердегі себеп-салдарлық құрылымдарды (ССҚ) аннотациялауды автоматтандыру процесі қаралады. Label Studio сияқты цифрлық платформаларды пайдалану мәтіндерді белгілеу процесін едәуір жеделдетуге және жеңілдетуге мүмкіндік береді. Бұл қазақ тіліндегі NLP-жүйелер мен лингвистикалық ресурстарды дамыту үшін маңызды болып табылады. Мақалада белгілеу әдістері, ССҚ типологиясы, сондай-ақ шаблондық және машиналық үлгілерді пайдалана отырып, алдын ала автоматтандыру нәтижелері ұсынылған. 2025-04-16T00:00:00Z РАЗРАБОТКА ПРОГРАММНО-АППАРАТНОГО КОМПЛЕКСА ДЛЯ ИЗМЕРЕНИЯ ТОКА В ОДНОФАЗНОЙ СЕТИ С ПРИМЕНЕНИЕМ МЕТОДОВ ИСКУССТВЕННОГО ИНТЕЛЛЕКТА Сулеймен, Б.К. Искаков, К.Т. Нартова, Д.С. http://repository.enu.kz/handle/enu/24061 2025-06-14T03:52:25Z 2025-04-16T00:00:00Z РАЗРАБОТКА ПРОГРАММНО-АППАРАТНОГО КОМПЛЕКСА ДЛЯ ИЗМЕРЕНИЯ ТОКА В ОДНОФАЗНОЙ СЕТИ С ПРИМЕНЕНИЕМ МЕТОДОВ ИСКУССТВЕННОГО ИНТЕЛЛЕКТА Сулеймен, Б.К.; Искаков, К.Т.; Нартова, Д.С. Представлена разработка программно-аппаратного комплекса для мониторинга потребления тока в однофазной сети с использованием датчика Холла и аналого-цифрового преобразователя (АЦП). Ключевая особенность решения — регистрация пусковых токов подключаемых электроприборов, что позволяет формировать цифровую сигнатуру каждого устройства. На основе собранных данных применяются методы машинного обучения для решения задач: детектирования подключения, идентификации устройства, оценки потребления энергии, кластеризации и категоризации по уровню энергоэффективности. Разработка ориентирована на применение в системах «умного дома», энергоаудита и интеллектуального управления нагрузкой. 2025-04-16T00:00:00Z