http://repository.enu.kz/handle/enu/3309 2026-04-04T00:27:26Z 2026-04-04T00:27:26Z Igilmanov, S.T. http://repository.enu.kz/handle/enu/3386 2025-06-13T22:00:10Z 2022-04-12T00:00:00Z

ADAPTIVE SYSTEM FOR STEERING A SHIP ALONG A DESIRED ROUTE Igilmanov, S.T. An adaptive ship steering system along a preset track is an example of an intelligent system. An optimal linear quadratic regulator (LQR) regulator with a symmetric indicator of control quality was adopted as the control algorithm. The model identification was based on the continuous version of the least squares method. A significant part of the article presents the proof of the stability of the proposed system. The results of the calculation experiments are provided to confirm the effective and correct working of the system.

2022-04-12T00:00:00Z Шариханов, Данияр Бисенбиұлы http://repository.enu.kz/handle/enu/3385 2025-06-14T08:10:54Z 2022-04-12T00:00:00Z

ҰШҚЫШСЫЗ КӨЛІК ҚҰРАЛДАРЫНДА ҚОЛДАНЫЛАТЫН СЕНСОРЛАР.ОЛАРДЫҢ АРТЫҚШЫЛЫҚТАРЫ МЕН КЕМШІЛІКТЕРІ Шариханов, Данияр Бисенбиұлы Ұшқышсыз көлік құралдарында лидарлар, радарлар мен камералардың қолданылуы. Сондай-ақ, осы технологиялардың әрқайсысының артықшылықтары мен кемшіліктері туралы. Лидарлар, радарлар және камералар қазіргі заманғы ұшқышсыз көлік құралдарының көпшілігінде негізгі сенсорлар (аппараттық құралдар) болып табылады. Олар ұшқышсыз көліктің көзі деп айта аламыз. Олардың көмегімен ұшқышсыз көлік құралдарыныі айналасындағы кеңістікті "көреді" және объектілерді (автомобильдер, мотоциклдер, жаяу жүргіншілер, жол белгілері, үйлер, ағаштар, жол белгілері мен бағдаршамдар және т.б.) анықтайды және жіктейді. Олардың қасиеттері - жылдамдық және қозғалыс бағытын және оларға дейінгі қашықтықты өлшейді. Көбінесе ұшқышсыз көлік құралдарында осы сенсорлардың жиынтығы қолданылады. Әр технологияны толығырақ қарастырсақ

2022-04-12T00:00:00Z Шаймуратов, Ансар http://repository.enu.kz/handle/enu/3384 2025-06-14T08:32:54Z 2022-04-12T00:00:00Z

«SMART CITY» Шаймуратов, Ансар В данной статье раскрывается понятие Smart city, его основные компоненты. Детально рассмотрено применение смарт технологий во всех сферах жизни. А также рассмотрим результаты Казахстанских городов в сфере умных городов и детально сравним один из городов Казахстана с лидерами умных городов.

2022-04-12T00:00:00Z Тұрарбекқызы, Нұржахан http://repository.enu.kz/handle/enu/3383 2025-06-14T23:39:35Z 2022-04-12T00:00:00Z

МҮМКІНДІГІ ШЕКТЕУЛІ АДАМДАРДЫҢ ТІРШІЛІК ӘРЕКЕТІН ТЕХНОЛОГИЯЛЫҚ ҚОЛДАУДЫ АВТОМАТТАНДЫРУ ЖҮЙЕСІН ЗЕРТТЕУ Тұрарбекқызы, Нұржахан Бұл мақалада мүгедектіктің ауыр түрлерімен ауыратын, көмекке мұқтаж мүмкіндігі шектеулі адамдардың проблемалары көрсетілген. Көмекші технологияларды қолдану қатысу қарқынын арттыруы мүмкін, бірақ бұл технологиялар көптеген елдерде қол жетімді емес. Мүмкіндігі шектеулі адамдардың өмірін технологиялық қолдау үшін автоматтандырылған жүйелерді құру мүмкіндігін талдау жүйенің ақпараттық ағындық моделін және динамикалық өзгеретін басым кезектерді және күту уақыты шектеулі басқару алгоритмдерін жасау қолданылады. Модельдеу нәтижелерінің шекті мәндерін есептеу аналитикалық әдіспен анықтау әдісі көрсетілген. Мүмкіндігі шектеулі адамдарды қолдау үшін қосалқы технологияларды, құрылғылар мен әдістерді қолдану арқылы. Барлығы үшін бұл мүмкіндігі шектеулі адамдар алдындағы кедергілерді жою.

2022-04-12T00:00:00Z