http://repository.enu.kz/handle/enu/14560 2026-04-04T06:10:05Z http://repository.enu.kz/handle/enu/14565 Hydroecological indicators of Lake Bolshoy Sarykol, Karaganda region Akbayeva, L.Kh.; Pangaliyev, E.M.; Mamytova, N.S.; Kobetayeva, N.K.; Kyzdarbekova, G.T. The work studied the general ecological state of Lake Bolshoy Sarykol in the east of the Abay district of Karaganda region. Morphometric measurements of the reservoir, studies of samples for hydrochemical composition, composition of bottom sediments, diversity and quantitative indicators of coastal aquatic vegetation, diversity and quantitative indicators of phyto- and zooplankton, benthic organisms and fish populations were carried out. The results of studying the content of sulfates in bottom sediments and mobile sulfur indicate active sulfate reduction. According to hydrological data, the lake of the steppe zone Bolshoy Sarykol is experiencing its high-water period. The water in the lake is slightly brackish, sodium-hydrocorbanate-chloride type, the acidity is neutral, slightly alkaline without harmful impurities, favorable for fishery reservoirs. The species diversity of Lake Bolshoy Sarykol is mainly represented by widespread species of planktonic and benthic organisms, nekton and determines the mesotrophic type of trophism, as well as the β-mesosaprobic type of eutrophication. The results of the work can be useful for the development of measures and recommendations aimed at the rational use and protection of water resources in the Karaganda region, since the studied water body is a typical lake for this region. 2023-01-01T00:00:00Z http://repository.enu.kz/handle/enu/14564 Астана қаласының саябақ аймақтарының флорасын талдау Берденов, Ж.Г.; Нурсафина, А.Ж.; Инкарова, Ж.И.; Дмитриев, П.С.; Асылбеков, К.М.; Сагинов, К.М. Ғылыми мақалада Астана қаласының саябақ аймақтарының флорасы жанжақты зерттелген. Қалалық инфрақұрылымның қарқынды өсуі мен жасыл аймақтар қатарының кеңейуіне байланысты, флораны зерттеу қала экожүйесін басқару мен сақтаудың негізгі аспектісіне айналуда. Зерттеу жұмыстары Астананың әртүрлі саябақтары мен скверлеріндегі өсімдіктер жамылғысы үлгілерін жинау мен оларға систематикалық талдау жүргізуді қамтиды. Өсімдіктер қауымдастығының құрамын және түрлік алуантүрлілігін анықтау үшін таксономия, фитосоциология және экология әдістері қолданылды. Зерттеу нәтижелері Астана саябақтарындағы биоалуантүрліліктің маңыздылығын және оның қоршаған ортаның сапасына әсерін көрсетеді. Флораны талдау индикаторлық түрлерді анықтауға және жасыл аймақтарды басқаруды жақсарту мен қаланың табиғи ресурстарын сақтау үшін ақпараттармен қамтамасыз етуге мүмкіндік береді. Ғылыми мақалада, қалалық жоспарлау және Астана қаласының тұрақты дамуы үшін құнды деректер мен ұсыныстар берілген, сонымен қатар қалалық экология және табиғи ресурстарды басқару саласының одан әрі зерттеулеріне негіз бола алады. 2023-01-01T00:00:00Z http://repository.enu.kz/handle/enu/14563 Gliocladium catenulatum саңырауқұлақтан алынған экстракттың Botrytis cinerea және Fusarium оxysporum фитопатогендеріне антифунгалдық әсері Исмагулова, А.Б.; Спанбаев, А.Д.; Наекова, С.К.; Салхожаева, Г.М.; Сармурзина, З.С. Бұл мақалада Gliocladium catenulatum саңырауқұлағының экстракттары алынып, Солтүстік Қазақстанда кең таралған фитопатогенді Botrytis cinerea және Fusarium oxysporum саңырауқұлақтарына антифунгальды қасиеті қарастырылды. Зерттеу нәтижесінде ауруға ұшырамаған құлпынай тамырынан Gliocladium catenulatum оқшауланды. Бұл микромицет-антогонист фитопатогендерге жоғары антифунгальды белсенділігін көрсетті, басылу аймағы орта есеппен – 35±0,05 мм. Fusarium oxysporum фитопатогенінің антогонистке сезімталдығы Botrytis cinerea-ға қарағанда жоғарырақ екені анықталды. Мысалы, Gliocladium catenulatum саңырауқұлағының экстрактысы 30 рет сұйылтылған оңтайлы концентрациясы әсерінен Fusarium oxysporum-дағы басу аймағы - 26±0,03 мм, ал Botrytis cinerea-да 24±0,03 мм құрады. Gliocladium catenulatum продуцентінің қарқынды өсуі мен дамуы үшін оңтайлы жағдай (өсіру ортасы, температура, көмірсуларды пайдалану, pH ортасы) беттік культивирлеу әдісімен анықталды. 2023-01-01T00:00:00Z http://repository.enu.kz/handle/enu/14562 Природные ресурсы девясила высокого (Inula helenium L.) на территории Восточного Казахстана Мырзагалиева, А.Б.; Самарханов, Т.Н.; Нурсафина, А.Ж.; Болгибаева, А.Б. В данной статье приведены результаты исследований по оценке природных ресурсов девясила высокого на территории Восточного Казахстана. Дана характеристика девясила высокого (Inula helenium L.) и представлены сведения об его полезных свойствах и возможностях использования в медицине. В ходе исследований выявлены две перспективные для заготовки лекарственного сырья ценопопуляции (Ушбулакская и Селезневская ценопопуляции) девясила высокого на территории хребтов Листвяга и Ульбинский. Девясил высокий на изученных территориях приурочен к разнотравно-злаковым, злаково-разнотравным фитоценозам. Определены биологические и эксплуатационные запасы корневищ и корней, а также объем ежегодной заготовки сырья. В связи с расположением зарослей девясила высокого Ушбулакской ценопопуляции вблизи населенного пункта с.Ушбулак, травостой частично нарушен выпасом скота, что сказывается на разрастании в травостое девясила высокого. Полученные результаты могут быть использованы для уточнения возможных ресурсов важного лекарственного растения и разработки мер охраны данного вида в Восточном Казахстане. 2023-01-01T00:00:00Z