http://repository.enu.kz/handle/enu/14689 Sat, 04 Apr 2026 02:06:59 GMT 2026-04-04T02:06:59Z http://repository.enu.kz/handle/enu/14725 Context based learning in ecological education - the experience of A. Baitursynuly Kostanay regional university Zhaukina, S.A.; Dlimbetova, G.K.; Dzyatkovskaya, E.N.; Bezhina, V.V. Context based learning serves the effective tool for developing ecological education at teacher trainees. The article is devoted to the process of introduction of context education (quasi-professional and pedagogical contexts) within the discipline “Community service”. 114 students of A. Baitursynov Kostanay regional university underwent the public defense of the interactive social projects with eco-aspect in Kostanay. The methods of active participation into the social life of Kostanay (patronage, team-teaching, self-assessment) resulted in the level of social responsibility of teacher trainees, forming positive intrinsic motivation to ecological aspect of teaching. The authors present the entry data on the levels of motivation to the use of ecological education in teacher trainees’ future pedagogical activity, the content plan of the modernised discipline “Community service”, final data on project assessment of teacher trainees at the end of their theoretical and practical study.The gained results demonstrated the improving the quality of the motivational sphere of teacher trainees (intrinsic positive) to implement the ecological aspect into their pedagogical activity based on context learning within the given course. Sun, 01 Jan 2023 00:00:00 GMT http://repository.enu.kz/handle/enu/14725 2023-01-01T00:00:00Z http://repository.enu.kz/handle/enu/14722 Түрлі жарақаттардың қазақ халқының діни жадына әсері Ибраев, Р.К.; Байғабылов, Н.О.; Тусупбеков, Ж.А.; Абуов, А.Д. Жад тақырыбын қолға алған зерттеуші әр халықтың жадында жақсы күндердің қасында бір трагедия қатар жүретіндігін байқайды. Бұл жағдай қазақтарға да қатысты. Қазақтардың ұлт болып қалыптасқан бірнеше жүзжылдық тарихында көптеген саяси және әлеуметтік жағдайлар орын алды. Солардың ішінде «травма» түсінігіне сәйкес келетін трагедиялар да болды. Бірақ, бүгінгі қазақ тарихына көз жүгіртсек травмалардың көп айтылатындығын байқаймыз. «Ақтабан шұбырынды, Алқакөл сұлама» (1723-1927), Ашаршылық (1931-1933) және қазақ зиялыларына жасалған қуғын-сүргіндер (1937-1938) соның дәлелі. Аты аталған трагедиялардың ішінде 1928-1964 жылдар аралығында қазақтардың діни жадында орын алған травмалар да бар. Бірақ бұл тақырып бүгінгі күнге дейін жүйелі түрде қолға алынбай келеді. ХХ ғасыр бойына қазақтардың діни жадына билік тарапынан түрлі қудалаулар ұйымдастырылып, мешіттер мен медреселер жабылды және діни білім беру тоқтатылды. Осы қатарда қазақтардың діни жадындағы орны толмас травмалардың бірі – дін ғұламалары мен қайраткерлеріне қарсы жасалған қастандықтар еді. Өйткені, діни ғұрыптарға басшылық қылатын олар жазбаша мәдениеттің сақталуынан бастап, діни дәстүрдің сабақтастығына дейін маңызды рөл ойнады. Қолға алынып отырған еңбек діни жадтағы травмада дін ғұламалары мен қайраткерлерінің орның зерттеуге бағытталады. Бұл жұмыста діни жадтағы травмадан ілгерілей отырып, биліктің ұжымдық жадтан дін ғұламалары мен қайраткерлерінің есімдерін ұмыттыртуға тырысуы, олардың есімдерінің отбасылық жадта сақталуы және тәуелсіздік алғаннан кейін қайта жаңғыру себептерін түсінуге тырысамыз. Қазақтардың діни жадындағы дін ғұламалары мен қайраткерлерінің өмірін зерттеу тек олардың мұрасын зерттеумен ғана байланысты емес, сонымен қатар травманың ұжымдық жадқа әсерін кең ауқымда қарастыруға мүмкіндік береді. Сондықтан зерттеу күйзеліс жағдайында діни жадтың сақталуына және келесі ұрпаққа тасымалдануына мүдделі кісілер үшін қызықты болуы мүмкін. Sun, 01 Jan 2023 00:00:00 GMT http://repository.enu.kz/handle/enu/14722 2023-01-01T00:00:00Z http://repository.enu.kz/handle/enu/14718 Ата–ана бейнесі және жастардың өз ата-аналары туралы көріністерін зерттеу Мандыкаева, А.Р.; Капбасова, Г.Б.; Жансерикова, Д.А.; Алимбаева, Р.Т. Ғылыми мақала психологиялық тұрғыда отбасы мәдениетімен тығыз байланысты ата-ана бейнесі, жастардың өз ата-аналары туралы және өзінің ата-ана ретіндегі көрінісі мәселелерін зерттеуге арналады. Ата-ана мінез-құлқының бала үшін меңгерген үлгілері оң болуы үшін бала-ата-ана қарым-қатынасы эмоционалды және рухани жақын болуы және ата-аналардың балаларға деген сүйіспеншілігі отбасылық өмірдің басты құндылығы болуы тиіс. Мұндай жағдайда тәрбие баланың құқықтарын құрметтеуге негізделген ата-аналар мен балалардың тең құқылы ынтымақтастық сипатына ие болады, сондықтан мақалада зерттелінетін мәселелер зерттеудің өзектілігін анықтайды. Осы жұмыс аясында біз ата-аналардың бейнелері мен жас адамдардағы жеке ата-ана туралы көріністерінің өзарабайланысын зерттеуге назар аудардық және теориялық тұрғыда зерттеген көптеген авторлар болашақта жастардың ата-ана мен ата-ана мінез-құлқына деген көзқарасты анықтайтын маңызды компонентті олардың атаана туралы көріністерімен, баланы тәрбиелеу процесіне байланысты эмоцияларымен, сондай-ақ туылмаған баланың бейнесі және өзін әлеуетті ата-ана ретінде көрсетуімен байланыстырады. Жастардың көріністеріне тәрбие процесін жоспарлайтын және жүзеге асыратын жеке ата-ана әрекеттері, ата-ана жағдайындағы өмір салты, сондайақ жалпы ата-ана мінез-құлқы бейнелері кіреді Екі ата-ананың (әке мен ананың) бейнелерін ескере отырып, мәселені эмпирикалық зерттеу тұрғысынан жан-жақты қарастыруды ұйғардық. Осыған байланысты зерттеудің мақсаты болған ұлдар мен қыздардағы осы бейнелер мен ата-ана туралы көріністерінің өзарабайланысын зерттедік. Нақты зерттеу барысында алынған нәтижелердің сенімділігі зерттеу пәні мен мақсатына сәйкес келетін әдістемелерді қолдану арқылы алынған деректерге, эмпирикалық мәліметтерге сандық және сапалық талдау жасау арқылы анықталады. Sun, 01 Jan 2023 00:00:00 GMT http://repository.enu.kz/handle/enu/14718 2023-01-01T00:00:00Z http://repository.enu.kz/handle/enu/14716 Психологическое исследование экологического сознания студентов Мамбеталина, А.С.; Карагулакова, С.В.; Длимбетова, Г.К.; Абенова, С.У.; Акимиш, Д.Е. Статья написана в рамках реализации научного проекта грантового финансирования на 2022-2024 годы Комитета науки Министерства науки и высшего образования Республики Казахстан AP14869631 «Модель «зеленая школа - зеленый колледж - зеленый университет» как система развития экологизации образования». Анализ научной литературы показал наличие проблем экологического характера, активно врывающиеся в жизни миллионы людей во всем мире, Республика Казахстан не стала исключением из этого списка. И новые возможности в производственной сфере, цифровые технологии, развитие и популяризация здоровье сберегающего образа жизни из года в год, медленно, но верно повышают шансы на благополучное разрешение данных проблем. Целью нашей статьи является анализ особенностей экологического сознания студентов Вуза. Авторами статьи было проведено исследование с использованием разработанного опросника под названием: «Экологическое сознание». Опросник состоит из 2 блоков: I блок- общее просвещение, II блок-частное просвещение и включает-12 вопросов. В исследовании приняло участие 136 студентов Евразийского национального университета им. Л. Н. Гумилева. Респонденты заполняли онлайн-опросник. Опрос проходил полностью анонимно. Независимо от возраста, национальности, у казахстанских студентов выявлено наличие высоких показателей-76,6% по I блоку общей просвещенности. А также высокие показатели-91,4% выявлены по II блоку частное просвещение. Sun, 01 Jan 2023 00:00:00 GMT http://repository.enu.kz/handle/enu/14716 2023-01-01T00:00:00Z