Тіл мен әдебиет теориясы
Искать по
Недавние добавления
-
АЛАШ ЗИЯЛЫЛАРЫНЫҢ ӘДІСТЕМЕЛІК ОЙ-ПІКІРІНІҢ БҮГІНГІ КҮНГІ МАҢЫЗЫ
(Евразийский национальный университет имени Л.Н. Гумилева, 2023)Мақалада Ахмет Байтұрсынұлы, Р.Әмірдің ХХ ғасырдың алғашқы ширегінде айтқан әдістемелік ой пікірлерінің ХХI ғасырдағы жаңартылған білім мазмұны бойынша білім беруде өзінің өзектілігімен құнды екені сараланды. Ғалымдардың ойпікірлерінің ұлттық руханиятпен тығыз байланыстылығымен алға шыққаны, өміршеңдігі мәселелері жан-жақты зерделенді. Бүгінгі заман талабына сай кең қолданыс ...2023-12-01 -
ҚАЗАҚ ПОЭЗИЯСЫНДАҒЫ ДӘСТҮР ЖАЛҒАСТЫҒЫ
(Евразийский национальный университет имени Л.Н. Гумилева, 2023)Қайсыбір талант иесі, мейлі ол ақын болсын, яки жазушы болсын ата дәстүрінен нәр алып, қалам ұстайды. Егер бөлек арна салып, халықтың тарапынан оң баға алып жатса, ол – оның даралығы. Бұл мақалада Абай мен Шәкәрімнің көркемдік және эстетикалық үндестігі мен даралық ерекшелігі қарастырылып отыр. Көркемдік дәстүр мәселесі екі классик суреткер шығармалары контекстінде қарастырылуы ...2023-12-01 -
СИНЕКДОХА МЕН МЕТОНИМИЯНЫҢ ҚАЗАҚ ПОЭТИКАСЫНДАҒЫ ҚОЛДАНЫЛУ ОРНЫ
(Евразийский национальный университет имени Л.Н. Гумилева, 2023)Бұл мақалада синекдоха мен метонимияның қазақ поэтикасындағы қолданылу орны туралы баяндалған. Академик Мырзатай Серғалиевтың метонимия қызметіндегі атаулардың ауысу реті мен синекдоханың шығу тегі, қолданылу жолдары мен ғалымдардың берген тұжырымдамалары туралы сөз қозғалады. Академик М.Серғалиевтың «Стилистика негіздері» еңбегіндегі ойлары осы мақалада жинақталып, ...2023-12-01 -
ҚАЗІРГІ ҚАЗАҚ КИНОСЫНДАҒЫ ТІЛДІК ЕРЕКШЕЛІКТЕР (тарихи негіздегі фильмдер)
(Евразийский национальный университет имени Л.Н. Гумилева, 2023)Бұл мақала тәуелсіздік тұсындағы тарихи тақырыпқа түсірілген ұлттық фильмдердің тілдік ерекшеліктерін талдауға арналған. Кино зертттеушілерінің, режиссерлердің, ғалымдардың ізденістері қарастырылған. Тарихи фильмдердегі салтдәстүр мен рухани көріністер, фильмдегі әсерлеуші құралдар, лексикалық қабатқа зерттеу жүргізілген.2023-12-01 -
АКАДЕМИК М.С. СЕРҒАЛИЕВ ЕҢБЕКТЕРІНДЕГІ СӨЗОЙНАТЫМ ҚҰБЫЛЫСЫ
(Евразийский национальный университет имени Л.Н. Гумилева, 2023)мақала қазақ поэтикасындағы сөзойнатым немесе каламбур құбылысының қолданысы туралы. «Каламбур» терминінің шығу тегі туралы мәселенің жай жапсарынан хабардар етеді. Ғалым М. Серғалиевтыңкаламбур туралы ойын өрбітіп, келтірген мысалдары мақала авторының өз мысалдармен толықтырылған.2023-12-01 -
МАҒЖАН ЖҰМАБАЕВ ПОЭЗИЯСЫНДАҒЫ СИНОНИМДЕРДІҢ ҚОЛДАНЫЛУЫ
(Евразийский национальный университет имени Л.Н. Гумилева, 2023)Бұл еңбекте қазақтың лирик ақыны Мағжан Жұмабаевтың өлеңдеріндегі синонимдердің қолданылу аясы қарастырылады. Алдымен синонимдердің теориялық мәселесіне тоқталып, одан кейін ақын өлеңдеріндегі синонимдердің қолданылуына мысалдар келтіріледі. Мағжан ақын өлеңдерінде синонимдерді өзінше қолданған, шығармаларында синонимдердің барлық түрлерін әрі түрлі жасалу үлгілерін, қолдану ...2023-12-01 -
АКАДЕМИК М.СЕРҒАЛИЕВ ЖӘНЕ СИНОНИМИЯ МӘСЕЛЕСІ
(Евразийский национальный университет имени Л.Н. Гумилева, 2023)Тіл білімінде синонимия бастапқыда тек лексикологиялық тұрғыда зерттеліп келгендігі белгілі. Ғылымның даму барысында синонимия мәселесін тілдің барлық деңгейіне қатысты қарастырудың қажеттілігі пайда болды. Мақалада академик М.Серғалиевтің жалпы синонимия мәселесі, синоним және синонимия, синонимика ұғымдарының аражігі, синонимдердің тіл деңгейлеріне қатысы, оның ішінде ...2023-12-01 -
М. СЕРҒАЛИЕВ ЖӘНЕ КӨРКЕМ ӘДЕБИЕТ ТІЛІ
(Евразийский национальный университет имени Л.Н. Гумилева, 2023)Мақалада М.Серғалиев еңбектеріндегі көркем әдебиет тілі сөз болады. Ғалымның қазақ қаламгерлерінің тіліндегі сөз саптау мәнері, сөз қолдану ерекшеліктері, тілдік сипаты, жөніндегі зерттеулер қарастырылады.2023-12-01 -
М. СЕРҒАЛИЕВ ЕҢБЕКТЕРІНДЕГІ ҚАЗАҚ ӘДЕБИ ТІЛІ МӘСЕЛЕЛЕРІ
(Евразийский национальный университет имени Л.Н. Гумилева, 2023)В этой статья рассматриваются п роблемы литературного языка по работе Сергалиева. Отмечены особенности литературного литературного языка и проанализированы.2023-12-01 -
ҚАЗАҚ ТІЛІНДЕГІ МЕТАФОРАНЫҢ ҚОЛДАНЫСЫ
(Евразийский национальный университет имени Л.Н. Гумилева, 2023)Тіл табиғаты жағынан да, мағына тұрпаты жағынан да, қолданысы жағынан да күрделі құбылыс саналады. Оның көркемдік эстетикалық қызметі тұрғысынан талдау кезінде оған эмоциялы-экспрессивтік реңк беретін бояуларды білу шарт. Қазақ тілінің сөздік қорының бай болуы есебінен мағынаны түрлендіру сөзді әрқилы етіп ажарландыруға болады. Мақалада мағына түрлендірудің бір түрі – метафора ...2023-12-01 -
ҚАЗАҚ ҒАЛЫМДАРЫ ЗЕРТТЕУЛЕРІНДЕГІ ДӘСТҮРЛІ СӨЗДІК ПЕН ҚАЗІРГІ ЭЛЕКТРОНДЫ СӨЗДІКТЕРДІҢ ДАМУЫ
(Евразийский национальный университет имени Л.Н. Гумилева, 2023)Қазақ тілі біліміндегі сөздіктердің құрылысы мен әдістемесі жылданжылға айтарлықтай жақсарып, дамып келеді. Тіліміздегі сөздерді стильдік арақатынасына қарай іштей саралай отырып, оларды белгілі бір нормаға келтіру бірінші орынға қойыла бастады. Сол себептен де бұл мақалада қарастырылатын басты мәселе – қағаз сөздіктері негізінде дәстүрлі қағаз сөздік пен электронды сөздіктердің ...2023-12-01 -
ҚАЗАҚ ЖӘНЕ МОҢҒОЛ ТІЛДЕРІНЕ ОРТАҚ ТҮБІРЛЕРДІҢ ЛЕКСИКА-СЕМАНТИКАЛЫҚ ТОБЫ
(Евразийский национальный университет имени Л.Н. Гумилева, 2023)Мақалада қазақ және моңғол тілдеіне ортақ түбірлердің лексикасемантикалық тобы қарастырылады. Салғастыра зерттеу нәтижесінде салыстырмалысалғастырмалы тіл білімінің өкілдері – түркітанушы, алтайтанушы Ш.Ш. Сарыбаев, Л.И. Сем, Ә. Қайдаров, М.Оразов, Б. Базылхан т.б. ғалымдардың ғылыми концепциясын және әдіснамалық, теориялық тұжырымдарын негізге ала отырып қазақ, моңғол тілдеріне ...2023-12-01 -
ТУЫСТЫҚ АТАУЛАРҒА ҚАТЫСТЫ ЭТНОГРАФИЗМДЕР
(Евразийский национальный университет имени Л.Н. Гумилева, 2023)Халқымыздың ғасырлар бойы қалыптасып, желісі үзілмей жалғасып отырған салт-дәстүрлері аз емес. Бұл әдет-ғұрыптар жастарды ұлттық құндылықтарға тәрбиелейді, өмірлік жауапкершілікке баулиды. Сондықтан халықтық дәстүрлерді, соның ішінде туыстық атауларды терең зерделеудің және оның түп-тамырына үңіліп, мағынасына мән беру өте маңызды. Мақалада осындай өзекті мәселе көтерілген.2023-12-01
