ЖАСӨСПІРІМДЕРДІҢ ҚҰРДАСТАРЫ ТАРАПЫНАН БОЛАТЫН МЕКТЕПТЕГІ БУЛЛИНГТІҢ ПРЕДИКТОРЛАРЫ

Abstract

Мақалада жасөспірімдердің құрдастарына қарсы буллингтің (мектептегі буллингтің) кейбір отбасылық және қоршаған орта предикторларын қарастыру. Зерттеуге Астана, Түркестан облысы және Өскемен мектептерінен 249 адамнан тұратын 11-16 жас аралығындағы жасөспірімдер қатысты. Зерттеу барысында 11-14 жас аралығындағы ұлдар мектепте қорқытуға жиі ұшырайтыны анықталды, ал қыздар зорлықзомбылық процесінде жәбірленушінің ауызша және әлеуметтік құрбандықтарын қолданатын «агрессор» ретінде жиі әрекет етеді. Атааналардың агрессиясының жоғары деңгейі мен жүйелі зорлық-зомбылық пен құрдастарын құрбан ету ықтималдығы арасында байланыс бары анықталды. Балалардың пікірінше, оларды мектеп ортасында қорлаудан қорғайтын құралдардың тізімін анықтау қажеттілігі туындады. Авторлар мектептегі буллинг мәселесін жан-жақты әлеуметтік-психологиялық контексте кеңінен қарастыру қажеттілігін дәлелдейді.