ТӘУЕЛСІЗДІК ДӘУІРІНДЕГІ ҚАЗАҚ ПРОЗАСЫ (стильдік-көркемдік ерекшеліктер)

Abstract

Мақалада тәуелсіздік дәуіріндегі қазақ прозасының даму процесі, тақырыптық-идеялық, стилистикалық және көркемдік ізденістер жүйелі түрде талданады. 1991 жылдан кейін Қазақ әдебиеті идеологиялық шектеулерден босатылып, ұлттық рух пен тарихи жадыны жандандыруға көшкені көрсетілген. Автор тәуелсіздік кезеңіндегі прозаның идеялық мазмұны мен көркемдік табиғатын Төлен Әбдік, Смағұл Елубай, Роза Мұқанова, Дидар Амантай сияқты жазушылардың шығармалары арқылы анықтайды. Мақалада реализм мен модернизмнің, неомифологиялық және постмодерндік бағыттардың, стилистикалық және тілдік жаңарудың ерекшеліктері талданады. Сондай-ақ, тәуелсіздік дәуірінің прозасында жеке тұлғаны рухани іздеу, экзистенциалды ойлау, ұлттық сана мен адами құндылықтардың сабақтастығы анықталған. Зерттеу нәтижесінде қазіргі қазақ прозасы ұлттық әдебиеттің сапалы жаңа кезеңіне көтерілгені, бұл оның рухани тәуелсіздігінің көрінісі болғаны байыпталады. Мақалада тәуелсіздік дәуіріндегі қазақ прозасының даму үрдістері, оның тақырыптық, идеологиялық, стилистикалық және көркемдік ерекшеліктері жан-жақты талданған. 1991 жылдан кейінгі кезеңде қазақ әдебиеті идеологиялық шектеулерден алыстап, ұлттық рухты, тарихи жады мен рухани бостандықты жаңғырту жағына бет алғаны көрсетілген. Автор Төлен Әбдік, Смағұл Елубай, Роза Мұқанова, Дидар Амантай сияқты жазушылардың шығармаларына сүйене отырып, тәуелсіздік жылдарындағы прозаның идеялық мазмұны мен көркем ізденістерін талдайды. Зерттеу реализмнің, модернизмнің, неомифологиялық және постмодернистік ағымдардың көркемдік табиғаты мен стилистикалық ерекшеліктерін ашады. Бұдан басқа, тәуелсіздік дәуірінің прозасы тұлғаны рухани іздеуді, экзистенциалдық ойлауды, ұлттық сана мен моральдық құндылықтардың сабақтастығын айқындайды. Қазақ прозасы осы кезеңде ұлттық әдебиеттің жаңа көркемдік деңгейіне шығып, рухани дербестіктің символына айналды.