Аграрлық секторды қаржылық қолдаудың шетелдік және отандық тәжірибесі

Abstract

Жаңа жаһандық ахуал жағдайында аграрлық секторды жедел дамы-туға басымдық беріледі. Жақын арада ауыл шаруашылығы өнімдерін өндіру және қайта өңдеу әртараптандырудың негізгі көзі және экономикалық өсудің драйвері болуға тиіс. Осыдан экономиканың осы саласын мүмкіндігінше тұрақты қолдау және қаржыландыру міндеті туындайды. Ғылыми мақаланың мақсаты шет ел-дердің аграрлық секторын қаржылық қолдаудың негізгі бағыттарын зерделеу және ауыл шаруашылығы өндірісін мемлекеттік реттеудің отандық тәжірибесін жүй-елеу болып табылады. Зерттеу барысында статистикалық және салыстырмалы талдау, жалпылау, жүйелік тәсіл, логикалық, синтетикалық әдіс қолданылды. Зерттеу нәтижесінде табысы жоғары, орташа және төмен елдердің аграрлық сек-торын қаржылық қолдаудың негізгі бағыттары айқындалды: ауыл шаруашылығы өнімдерінің нарықтық бағаларын белгілеу және реттеу; басым бағыттар бойынша түрлі субсидиялар, өтемақы төлемдері; көлемі егіс алқаптарының мөлшеріне байланысты қаржы қаражатын төлеу. Отандық аграрлық секторды қаржыландыру ерекшеліктерін талдау, саладағы кәсіпкерлікті мемлекеттік қолдау, субсидиялар беру, жеңілдікті кредиттеумен қамтамасыз ету және т.б. жолымен жүзеге асырылатынын анықтады. Талдау нәтижелері бойынша саладағы проблемалар айқын-далды, сондай-ақ қолданыстағы субсидиялау жүйесі алдын ала белгіленген нақты нәтижелерді көздемейтіні және одан әрі пысықтауды талап ететіні көрсетілді. Зерттеу қорытындысы ретінде мыналарды атап өтуге болады: қаржылық қолдау-дың шетелдік тәжірибесіне жүргізілген талдау ауыл шаруашылығы саласын дамыту үшін қолайлы жағдайлар жасаудағы мемлекеттің белсенді рөлін көрсетеді. Салық және несие саясатын жүргізу кезінде ауыл шаруашылығына қолдау көрсету саласын-дағы шет елдердің тәжірибесін пайдалану мүмкін деп санаймыз.