Тұрсынбек Кәкішев публицистикасындағы алаштану мәселелері

Abstract

Мақалада ғалым Т.Кәкішев публицистикасындағы алаштану мәселесінің зерттелуі мен ондағы автордың жеке көзқарасы, азаматтық ұстанымы талданып, тұжырым жасалады. Кеңестік кезең тарихы мен әдебиетінде әлі күнге дейін толыққанды зерттеліп бітпеген Алаш идеясына қарсы көзқарастың өрбуіне әсер еткен жағдайларды қарастырған ғалымның еңбектерінде деректілік басым. Отандық тарихтың әр кезеңінде болған саяси идеологияның салдарынан запа шеккен, жала жабылған ұлт зиялыларының тағдырына қатысты статистикалық мәліметтер келтірген публицистикалық мақалаларында ғалым зерттеу әдістеріне баса көңіл бөлінеді. «Жұлдыз» журналы, «Лениншіл жас» газеттерінде жарық көрген қазақ интеллигенциясының тағдыры жайлы тұжырымдары ғалымды жаңа қырынан танытады. Т.Кәкішевтің әдеби сынның тарихын қарастырудағы баспасөздің қызметіне ерекше мән беруі, Уфадағы «Ғалия» медресесінің шәкірттері шығарған «Садақ» журналы жайлы зерттеу эссесі, аймақтану, тұлғатанудағы журналистік сапарларынан жазылған туындылары ақпарат жинау мен қорытудың, талдаудың, болжам жасаудың үлгісін көрсетеді. Ғалымның «Қияс қисындар қияметі», «Қағидаға айналған қателер түзелсе», «Ұлт зиялыларының тағдыр-талайы» атты мақалаларында тарихи оқиға мен сол кезеңдегі саяси ахуалды қарастыра келіп, алаш зиялыларына жала жапқан мақалаларға қатысты тұжырымдары түсіндіріледі. Мақалада алаштану мәселесін жан-жақты зерттеген ғалымның тақырыпқа қатысты еңбектерді, баспасөз мақалаларын талдау әдістері айқындалады.