Ә. Нұршайықов шығармашылығындағы деректілік пен нарратив тәсілдері (жазушының күнделік жазбалары негізінде)

Abstract

Мақалада қазақ прозасына тың ізденістерімен формалық жаңалықтар алып келген Қазақстанның Халық жазушысы Әзілхан Нұршайықовтың шығармашылығындағы деректілік негіз бен нарративтік тәсіл мәселесі сөз етіледі. Дара суреткердің шығармашылығына тән деректілік пен нарративтік тәсілдерді басты зерттеу нысанына айналдыра отырып, бұл мәселені авторлық концепциямен тығыз байланыста қарастырады. Әзілхан Нұршайықовтың шығармашылығындағы деректі-нарративтік тәсілдердің түрленіп қолданылуы оның туындыларында оқиғаларды шынайы баяндау мен көркемдік сипаттаулардың синтезі ретінде көрінетіндігін контекстік талдаулармен дәлелдейді. Деректілік пен көркем баяндауды мәнерлілікпен үйлестіруі, қаламгердің бірегей авторлық стилін танытатыны ғылыми тұжырымдармен дәлелденеді. Зерттеудің мақсаты – қаламгердің шығармашылығындағы деректілік негіз бен нарративтік тәсілдердің ерекшеліктерін анықтау, сондай-ақ олардың өзара байланысы мен авторлық концепциядан туындау негізін, бірегей авторлық стилін таныту. Мақсатқа жету және ғылыми гипотеза жасау мақсатында мақалада деректілік және нарратив тәсілдеріне тән стильдік бірліктерді анықтауға баса назар аударылады, қаламгер шығармаларына контекстік талдаулар, болжамды тұжырымдар жасалады. Ә.Нұршайықовтың шығармашылығын кешенді зерттеудің ғылыми әдістері қолданылады. Зерттеу нәтижелері Әзілхан Нұршайықовтың қолтаңбасына тән деректілік негіздің көркемдікпен, авторлық концепциямен, нарратив тәсілдермен синтездігін тануға апарады. Қаламгер шығармашылығына тән осындай аспектілерді зерттеу мақаланың жаңашылдығы болып табылады. Осы тұрғыдағы ізденістеріміз Әзілхан Нұршайықовтың қазақ прозасы мен публицистикасының баяндау (нарратив) тәсіліне алып келген тың формалық түрлерін тануға апарады, деректі-нарративтік тәсілдер туралы мәліметтерді кеңейтеді.