Показать сокращенную информацию
Стрептозотоциндік диабеттің ағымына иондаушы сәуленің әсерін егеуқұйрықтардың иммунологиялық және биохимиялық жағдайын талдау арқылы зерттеу
| dc.contributor.author | Ильдербаев, О.З. | |
| dc.contributor.author | Мутиг, К.В. | |
| dc.contributor.author | Узбеков, Д.Е. | |
| dc.contributor.author | Жармаханова, Г.М. | |
| dc.contributor.author | Ильдербаева, Г.О. | |
| dc.contributor.author | Сембаева, Ж.П. | |
| dc.date.accessioned | 2026-11-13T11:54:35Z | |
| dc.date.available | 2026-11-13T11:54:35Z | |
| dc.date.issued | 2025 | |
| dc.identifier.issn | 2616-7034 | |
| dc.identifier.issn | 2663-130Х | |
| dc.identifier.other | DOI: https://doi.org/10.32523/2616-7034-2025-152-3-20-38 | |
| dc.identifier.uri | http://repository.enu.kz/handle/enu/33376 | |
| dc.description.abstract | Бұл зерттеуде стрептозотоцинмен индуцирленген 2 типті қант диабеті мен иондаушы γ-сәулеленудің егеуқұйрықтар организміне жеке және қосарлы әсерлері зерттелді. Метаболикалық, иммунологиялық және биохимиялық көрсеткіштердің динамикасы бағаланды. Зерттеу нәтижесінде әрбір фактор – стрептозотоцин де, γ-сәулелену де – гипергликемия, инсулин секрециясының төмендеуі және антиоксиданттық қорғаныс жүйесінің әлсіреуін туындататыны анықталды. Бұл факторлардың бірлескен әсері кезінде аталған патологиялық өзгерістер күшейе түсті: қандағы глюкоза мен липидтердің асқын тотығу өнімдері деңгейінің айтарлықтай жоғарылауы, инсулиннің төмендеуі тіркелді. Иммундық жүйе тарапынан да елеулі бұзылыстар анықталды: лейкоциттер санының, Т-лимфоциттер мен Т-хелперлердің, иммунорегуляторлық индекс көрсеткішінің төмендеуі, фагоцитоздың әлсіреуі және айналымдағы иммундық кешендер деңгейінің азаюы байқалды. Ең айқын өзгерістер стрептозотоцин мен γ-сәулеленудің қосарлы әсері жағдайында тіркеліп, олардың зақымдаушы әсерінің синергиялық сипатын көрсетті. Алынған нәтижелер бұл эксперименттік модельдің метаболикалық және радиациялық факторлармен байланысты иммун тапшылығының патогенезін зерттеу үшін, сондай-ақ иммуномодуляторлық және радиопротекторлық әсері бар препараттардың тиімділігін бағалау үшін жоғары ғылыми маңыздылығын көрсетеді. | ru_RU |
| dc.description.sponsorship | Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің Ғылым комитеті (грант № AP19677010). | ru_RU |
| dc.language.iso | other | ru_RU |
| dc.publisher | Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті | ru_RU |
| dc.relation.ispartofseries | №3(152); | |
| dc.subject | 2 типті қант диабеті | ru_RU |
| dc.subject | стрептозотоцин | ru_RU |
| dc.subject | γ-сәулелену | ru_RU |
| dc.subject | метаболизм | ru_RU |
| dc.subject | иммунитет | ru_RU |
| dc.subject | оксидативті күйзеліс | ru_RU |
| dc.title | Стрептозотоциндік диабеттің ағымына иондаушы сәуленің әсерін егеуқұйрықтардың иммунологиялық және биохимиялық жағдайын талдау арқылы зерттеу | ru_RU |
| dc.title.alternative | Изучение влияния ионизирующего излучения на течение стрептозотоцинового диабета путем анализа иммунологического и биохимического состояния крыс | ru_RU |
| dc.title.alternative | Investigation of the effect of ionizing radiation on the course of streptozotocin-induced diabetes through the analysis of immunological and biochemical status in rats | ru_RU |
| dc.type | Article | ru_RU |