Вестники ЕНУ им. Л.Н. Гумилева: Недавние поступления

Отображаемые элементы 41-60 из 2028

    • Қазақстандық мерзімді басылымдардағы тілдік агрессия құбылысының имплицитті көрінісі («Жас Алаш» қоғамдық-саяси газетінің мысалы негізінде) 

      Мұханбетжанова, А.Р.; Тапанова, С.Е. (2024)
      Бүгінгі таңда коммуникациядағы агрессия құбылысы күшейіп, оны ғылыми тұрғыдан зерттеу мәселесі өзекті болып тұр. Тілдік агрессия тек виртуалды коммуникацияға емес, тұлғааралық қарым-қатынасқа да үлкен әсерін тигізіп жатыр. Тілдік агрессия БАҚ-та және әлеуметтік желілерде кеңінен қолданылуда. Аталмыш құбылыс ашық түрде ғана емес, имплицитті (жасырын) түрде де көрініс табады. ...
      2025-06-04

    • The State order of the Government of Kazakhstan as a tool for shaping the agenda in the information market (case of documentaries) 

      Miraspekov, S.N.; Shurentayev, A.M.; Ramazanova, Zh.S. (2024)
      The article examines the government's attempts to set the agenda in the information market through the state information order. Documentaries have been selected as media that enjoy high audience confidence. The main idea of the study is to determine what kind of agenda the government sets for the information market in the case of documentaries. The state information order ...
      2025-06-04

    • Қазақстанның мемлекеттік мекемелерінде баспасөз қызметінің қалыптасуы мен дамуы 

      Омархан, Ж.А.; Каримова, Б.Ж. (2024)
      Мақала бүгінгі ақпарат саласының қызмет жүйесіндегі баспасөз қызметінің қалыптасуы мен даму бағыттарына арналып отыр. Баспасөз қызметі – билік пен халық арасын, ұйым мен қоғам арасын байланыстырушы. Кез келген мекеме немесе ұйым баспасөз қызметі арқылы ақпаратты қоғамға таратуды, қоғамда жағымды пікірге ие болуды, адамдармен түсіністік қарым-қатынас жасауды, өз жұмысын жарнамалауды ...
      2025-06-04

    • Қазақ телевизиясының технологиялық жаңару кезеңдерінің ерекшіліктері 

      Есенбекοва, Ұ.М.; Сақ, Қ.Ө.; Рахымбаев, Н.М. (2024)
      Мақалада қазақ телевизиясының технологиялық жаңару кезеңдері қарастырылып, технологиялық жетістіктердің хабар тарату саласына әсері мен эволюциясы сипатталады. Тарихи контекст пен нақты кезеңдерді талдау арқылы зерттеу – бұқаралық коммуникация саласындағы инновацияның негізгі кезеңдерін көрсетеді. Зерттеуде үш негізгі кезең қарастырылған: телевизиялық технологияның кеңестік ...
      2025-06-04

    • Бұқаралық коммуникация құралдарындағы эпистолярлық мәтіндер ерекшеліктері 

      Тоқтағазин, М.Б. (2024)
      Мақалада БАҚ жүйесіндегі эпистолярлық мәтіндер ерекшеліктері талданады. Автор эпистолярлық мәтіндер әртүрлі мақсаттарда, соның ішінде пікір алмасу, маңызды мәселелерді талқылау, кері байланысты қамтамасыз ету немесе жай ғана қарым-қатынас үшін пайдаланылуы мүмкін екендігін ашып көрсетіп, жаңалықтар мақалаларында әртүрлі көзқарастарды ұсыну немесе нақты тақырыптарды талқылау ...
      2025-06-04

    • Әлеуметтік желілердің қоғамдық санаға әсері 

      Әшірбекова, Г.; Берекетова, А.; Жақсылық, А. (2024)
      Әлеуметтік желілер қазіргі таңда ақпарат алмасу алаңы ғана емес, қоғамдық дискуссияға айналды. Оның нақты мысалдарын көптеп кездестіруге болады. Қазақстандағы «экс-министрдің ісі» зорлық-зомбылыққа қарсы түрлі акциялардың ұйымдастырылуына, заңнамаға «харассмент», «сталкинг» ұғымдарын енгізуге ықпал етті. Бұдан бөлек, әлеуметтік желідегі балалар қауіпсіздігі де елді алаңдатып ...
      2025-06-04

    • Медиаэтиканың өзекті мәселелері 

      Ақсейіт, Ғ.М.; Кабдугалиев, А.К. (2024)
      Бұл ғылыми мақалада бүгінгі күні өте өзекті болып отырған медиаэтика мәселелері қарастырылады. Жаһандану кезеңінде адамдардың қандай ақпаратты қабылдап, қорытып жүргені өте маңызды. Себебі әрбір қабылданған ақпарат адамның мінез-құлқына, іс-әрекетіне әсер етпей қоймайды. Қазір қазақтілді медиаға деген сұраныстың артып келе жатқандығы қуантады. Бірақ сұранысқа сай ақпарат ...
      2025-06-04

    • Role of anthocyanins in plant resistance to virus 

      Beisekova, M.K.; Samat, A.; Kurmanbayeva, А.B.; Bekturova, A.Zh.; Iksat, N.N.; Zhangazin, S.B.; Masalimov, Zh.K. (2025)
      Viral infections pose a serious threat to crop production in Kazakhstan and worldwide, negatively affecting the growth, development, and productivity of agricultural crops. Under conditions of multiple stresses, such as drought, extreme temperatures, soil salinity, and pathogen damage, viruses aggravate physiological changes in plants, disrupting their metabolic pathways ...
      2025-06-04

    • Модификация геномов растений методами генетической инженерии и геномного редактирования: доставка экзогенных ДНК 

      Дейнеко, Е.В.; Калкабаев, А.Ж.; Жанабаева, А.Ж.; Альмусаев, А.К.; Салхожаева, Г.М.; Турпанова, Р.М. (2025)
      Рассматриваются данные о развитии и совершенствовании методов доставки фрагментов экзогенных ДНК в геномы различных видов растений в постгеномную эру биологии. Приведены особенности доставки экзогенных ДНК в зависимости от этапа культивирования растительных клеток в условиях in vitro. Сделан акцент на развитии методов, обеспечивающих доставку кассет экспрессии в геномы ...
      2025-06-04

    • Macrophytes of the Floodplain swamps of the Akmola Region 

      Berdenov, J.G.; Dukenbayeva, A.D.; Mendybaev, Y.H.; Ataeva, G.M.; Saginov, K.M.; Inkarova, J.I.; Gataulina, G.A.; Aikenova, N.Ye.; Zhumagul, M.Zh. (2025)
      This paper presents the results of the research on macrophytes of floodplain swamps of the coastal territories of the Aktastinka River and wetlands of Aktasty village, located in Arshalinsky district, Akmola region of the Republic of Kazakhstan. The inventory revealed the floristic composition of the Aktastinka village locality and the coastal territory. Along with species ...
      2025-06-04

    • The role of small RNAs under abiotic stress in plants 

      Samat, A.; Zhanassova, K.; Soltabayeva, A.; Syzdyk, K.; Akbassova, A.; Zhangazin, S.; Bekturova, A.; Beisekova, M.; Yermukhambetova, R.; Nurbekova, Zh.; Masalimov, Zh.; Kurmanbayeva, A. (2024)
      Small RNAs (sRNA) play an essential role in the epigenetic modulation of the genome. They are implicated in numerous processes, encompassing factors that mitigate both abiotic and biotic stressors. Notable among these are heat shock proteins (HSP), enzymes involved in reactive oxygen species (ROS) scavenging, and nuclear factor Y (NF-Y). Molecularly, sRNAs are characterized ...
      2025-06-04

    • MitomiRs: The Role of Mitochondrial miRNAs in Regulating Radiation-Induced Cellular Senescence 

      Ibragimova, M.A.; Kussainova, A.A.; Aripova, A.A.; Bersimbaev, R.I.; Bulgakova, O.V. (2024)
      The problem of human exposure to ionizing radiation has attracted increasing attention in various scientific fields. Recently, a substantial amount of data has been collected on the age-related risks associated with radiation exposure, which has enabled researchers to uncover the relationship between ionizing radiation and cellular senescence. This has led to the search for ...
      2025-06-02

    • Емтихан стресінің әр-түрлі соматотиптері бар білім алушылардың алаңдаушылық деңгейіне және тыныс алу көрсеткіштеріне әсері 

      Сулейменова, А.Е.; Татаева, Р.Қ.; Исаева, Н.Б.; Нуржанқызы, А. (2024)
      Мақалада емтихан стресі барысындағы әр-түрлі соматотипі бар білім алушылардың алаңдаушылығының ситуативті және жеке мазасыздық деңгейінің, cыpтқы тыныc алy көpceткіштepінің оның ішіндe: тыныc алy жиілігінің (ТАЖ), тыныc алy көлeмінің (TАK), өкпeнің тіpшілік cыйымдылығының (ӨTC), дeм алyдың peзepвтік көлeмінің (ДАPK), дeм шығаpyдың peзepвтік көлeмінің (ДШPK) көрсеткіштері ...
      2025-06-02

    • Bacteroides fragilis бактериясының карбапенемге төзімділіктің молекулалық механизмдері 

      Баянбек, Д.С.; Жолдыбаева, Е.В.; Ильдербаев, О.З. (2024)
      Карбапенемдер көп жағдайда кең спектрлі белсенділікпен үйлесу, жылдам бактериоцидтік әсері арқасында, антибактериялық препараттардың басқа класымен салыстырғанда төзімді штамдарды селекциялауда біршама потенциалға және жақсы төзімділікпен антибактериялық препараттардың ішінде ең сәтті тобы болып табылады. Карбапенемдер грам-оң, сонымен бірге грам-теріс бактерияларға да қарсы ...
      2025-06-02

    • Нейробиологические основы суицидальности 

      Татаева, Р.К.; Акбаева, Л.Х.; Тагаев, Д.А.; Маханова, А.М. (2024)
      В обзорной статье рассматриваются биологические факторы и патофизиологические механизмы формирования суицидального поведения. Стресс современной жизни, будучи психосоциальным в основе своей, реализуется через определенные биологические механизмы, затрагивающие биологическую сущность человека. По многочисленным литературным источникам, при суициде в патологический процесс ...
      2025-06-02

    • Остеология висцерального черепа озерного гольяна Rhynchocypris percnurus (Leuciscidae) из Северного и Центрального Казахстана 

      Тагаев, Д.А.; Салкымбаева, М.Б. (2024)
      Статья посвящена остеологии озерного гольяна – аборигенного представителя ихтиофауны Казахстана. Данный вид имеет обширный ареал в северной Евразии и дискуссионную таксономическую структуру. Родовая принадлежность озерного гольяна неоднократно менялась – в настоящее время его часто относят к роду Rhynchocypris. В пределах данного вида описано несколько подвидов, два из которых ...
      2025-06-02

    • «Көкшетау» МҰТП аумағындағы Dactylorhiza fuchsii (Druce) Soó ценопопуляцияларының қазіргі жағдайы 

      Халымбетова, А.Е.; Мухтубаева, С.К.; Абиев, С.А. (2024)
      Мақалада «Көкшетау» МҰТП аумағында сирек кездесетін Dactylorhiza fuchsii (Druce) Soó (Orchidaceae) түрінің 6 ценопопуляцияларының (ЦП) зерттеу нәтижелері көрсетілген. D. fuchsii өсімдігінің көктерек-қайыңды орманда, бұталы-шөпті қауымдастықтарда кездесетіні анықталды. Dactylorhiza fuchsii (Druce) Soó ценопопуляцияларындағы морфометриялық параметрлері – сабағының ұзындығы, ...
      2025-06-02

    • The influence of modern Kazakhstani media on various social groups 

      Yessilov, A.B.; Adamidenova, B.A. (L.N.Gumilyov Eurasian National University, 2024)
      The article describes the role of modern Kazakhstani media in establishing social standards of behavior, communication and activity, which directly affect the process of socialization. The article analyzes the activities of channels performing news, cultural and educational functions. It is noted that nowadays the most popular among viewers of different ages are author’s ...
      2024-05-28

    • Қазақстандағы Адам құқықтары жөніндегі уәкіл институты: мәртебесі және даму перспективалары 

      Мухамбетова, К.А.; Кожей, С.; Досмурзаева, Д.О.; Мухамбетова, И.С. (ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2024)
      Адам құқықтары жөніндегі уәкіл немесе омбудсмен адам құқықтарын қорғаудың күрделі көп деңгейлі жүйесіндегі маңызда тұлға. Әрбір мемлекет адам құқықтарын қорғауға міндеттеме алады және ол үшін тиісті заңдар мен институционалдық құрылымдарды, соның ішінде ұлттық құқық қорғау мекемелерін қалыптастырады. Әдетте ұлттық құқық қорғау институттары адам құқықтарын ілгерілету және қорғау ...
      2024-05-28

    • Социокультурные аспекты идентификации студенческой молодежи современного Казахстана 

      Жаркынбекова, Ш.К.; Галиева, Б.Х.; Аюпова, Г.К. (ЕНУ им. Л.Н. Гумилева, 2024)
      Статья посвящена проблеме изучения идентичности как междисциплинарной категории. Анализ теоретико-методологических подходов к феномену идентичности позволил обосновать его как ключевое понятие многих междисциплинарных концепций, выявить структуру идентичности и сферы ее проявления. Обоснована актуальность молодежной тематики с точки зрения изучения процесса идентификации молодежи ...
      2024-05-28